www.mekongtourist.com - Think Mekong Delta - Think Mekongtourist.com

Mỗi khi trái gió trở trời, ở thôn quê, người ta chỉ cần có một mớ thuốc xông, là đã có thể ngăn chặn được cảm mạo. Thuốc xông là từ chỉ chung một số thuốc Nam. Nhưng ở đô thị thì đâu có sẵn. Vì vậy, những khi ốm yếu, thị dân Ðồng Bằng Sông Cửu Long “chạy ù” ra chợ, ghé mua lá thuốc được các bà lão đựng bán trong cái sề. Tại đây, ngoài các loại lá cây thuốc thông thường có nhiều người sử dụng, người ta cũng có thể mua một số lá cây thuốc đặc biệt theo nhu cầu, nhưng phải dặn trước một vài ngày.

Có lẽ chỉ riêng thành phố Rạch Giá, tỉnh Kiên Giang, thì không như vậy. Nơi đây có hẳn một con đường bán hầu như đủ các loại thuốc Nam. Ðó là đường Nguyễn Du nằm bên hông công viên tượng đài anh hùng dân tộc Nguyễn Trung Trực rẽ vào. Con đường dài chừng 100 mét, có khoảng 10 điểm bán các loại thuốc dân gian. Phần lớn các điểm này đều bày bán các loại lá cây thuốc, theo kinh nghiệm sử dụng dân gian, trong cái thúng hoặc cái nia bự đặt trên ghế để bên lề đường.

Chị Lê Thị Thu, 40 tuổi, ngụ đường Ðống Ða, thành phố Rạch Giá, chia sẻ: “Trong nhà hễ có ai bị đau bịnh sơ sơ là tui chạy ra đây mua một mớ thuốc về. Coi ‘xàng xàng’ vậy chớ thuốc này cũng công hiệu lắm nghen. Con gái sáu tuổi của tui bị ho mấy bữa rày, uống lá thuốc vòi đâm bớt nhiều lắm rồi. Chắc uống thêm bữa nay nữa là dứt bịnh”.

Cụ Bùi Thị Hoa, 80 tuổi, bán thuốc tại đây, cười vui, “khoe”: “Thuốc Nam coi vậy mà khá hiệu nghiệm nên được nhiều người đến mua, bất kể sang hèn. Nhờ vậy mà tui sống đắp đổi qua ngày từ mấy chục năm nay”. Cụ vừa trải các loại thuốc phơi trên vỉa hè phía trước hàng rào một ngôi chùa của người Hoa vừa cho biết công dụng của một số loại thuốc: “Cây chó đẻ bổ gan, điều kinh. Cây cứt heo, cây lẻ bạn trị ho, bổ phổi. Rễ tranh mát, giải nhiệt. Ðờn bà có bầu gần ngày sanh mua bông quỳ về nấu nước uống, sanh đẻ ngon lành. Bông quỳ còn trị được bịnh tiểu đường. Ở đây tụi tui còn bán ngải cứu đâm bó trặc tay trặc chân...”

Dạo một vòng phố thuốc Nam, nghe thoảng trong không gian mùi cây cỏ nồng nồng, dễ chịu khứu giác. Ông Trần Hoàng Ngọc, 50 tuổi, ngụ đường Cô Bắc, Thành phố Rạch Giá, dừng xe mua một ký trái nhàu về ngâm rượu trị nhức mỏi. Ông không quên mua một ký chuối hột ngâm “kèm” để khoảng một tháng sau khi rượu ngấm sẽ lai rai vào mỗi cuối ngày nhằm ngăn chặn căn bịnh đau lưng mãn tính của mình. Ông cười cười, nửa đùa nửa thiệt: “Trước nhậu, sau trị bịnh. Một công đôi ba việc mờ!” Công hiệu trong vụ “ông uống bà khen” là trái và thân cây mỏ quạ. Loại thảo mộc này người ta khai thác trong rừng U Minh Thượng, nhưng phần lớn là mua từ bên Campuchia. Mỏ quạ đã được người ta xắt phơi khô sẵn, chỉ cần mua về ngâm rượu tối thiểu một tuần là có “thần dược” ngay.

Phố thuốc Nam Rạch Giá tuy không có cảnh bán mua tấp nập nhưng lại là điểm kinh doanh dược liệu dân gian (vừa khô vừa tươi) khá đặc biệt của nước ta, có uy tín của thành phố miền duyên hải phía Tây Nam này. Các điểm bán lẻ trên lề đường bán các loại “thuốc vườn”, người bán chịu khó đi vô vườn chặt, coi như lấy công làm lời. Phố còn có hai căn tiệm bề thế. Hai cửa tiệm này bán đủ các loại thuốc Nam, từ “thuốc vườn” tới “thuốc biển” (như trái dứa gai trị tiểu đường...) Hai tiệm này vì “chuyên doanh” nên mua hàng đã phơi khô từ các nơi đem tới. Họ chỉ bán lẻ lai rai “cho vui”, thật ra là bán sỉ cho một số địa phương khá xa, như: các hòn và Miệt Thứ của tỉnh Kiên Giang, và thị xã Vị Thanh của tỉnh Hậu Giang lân cận. Ðặc biệt, họ còn bỏ sỉ cho một vài cơ sở trên Sài Gòn. Các điểm ở các địa phương trên cần gì, “a lô” một tiếng là họ đóng thùng gởi xe hoặc tàu đò chuyển đến ngay.